Afleveringen
-
Kanalizacja w Tatrach - dlaczego to takie trudne?
Gorąca herbata, pyszna szarlotka i… tysiące turystów, którzy po odpoczynku w schronisku korzystają z toalet. Jak z tą kwestią radzą sobie takie miejsca, jak chociażby schronisko Murowaniec na Hali Gąsienicowej? O tym opowiada dziś Bartek Zubek, który w TPN ma trudne zadanie: prowadzi projekt budowy kanalizacji.
Bo, jak mówi Bartek: „Toi-Toie mogły wystarczać 20 lat temu. Dziś czasem po jednym dniu są wypełnione pod deskę”. Ile przenośnych toalet stoi w sezonie na terenie TPN? Dlaczego budowa kanalizacji w górach to zadanie ekstremalne? I co płynie w potokach, z których woda trafia chociażby do Zakopanego?
Nieczystości turystów w Tatrach to nie przelewki. Posłuchaj czwartego odcinka podcastu „Z miłości do gór” w ramach nowej serii „Świadomi Tatr”.
Scenariusz, nagrania, montaż: Bartek Solik
___
Projekt realizowany jest w ramach Funduszy Europejskich na Infrastrukturę, Klimat i Środowisko FENX.01.05 Ochrona przyrody i rozwój zielonej infrastruktury, Typ FENX.01.05.4 Rozwój zdolności i usprawnianie zarządzania obszarami chronionymi Bazy edukacyjnej w parkach narodowych, Priorytet FENX.01 Wsparcie sektorów energetyka i środowisko.
-
Polana Kondratowa. Przystanek dla tysięcy turystów idących na Giewont czy Czerwone Wierchy. Ten szlak szlifują dziesiątki tysięcy butów miesięcznie. Część turystów zostawia po sobie butelki i niedopałki. Co jeszcze? Trudno uwierzyć. Gdzie? Tym trudniej. Dziś trudny temat: śmieci w Tatrach. O skali tego zjawiska - od znalezisk w krzakach po przedmioty porzucone na szczytach - opowiada Tadeusz Rusek, podleśniczy z Obwodu Ochronnego Kuźnice.
Posłuchaj trzeciego odcinka podcastu „Z miłości do gór” w ramach nowej serii „Świadomi Tatr”. W jej ramach powstaną aż 42 odcinki.
Scenariusz, nagrania, montaż: Bartek Solik
___
Projekt realizowany jest w ramach Funduszy Europejskich na Infrastrukturę, Klimat i Środowisko FENX.01.05 Ochrona przyrody i rozwój zielonej infrastruktury, Typ FENX.01.05.4 Rozwój zdolności i usprawnianie zarządzania obszarami chronionymi Bazy edukacyjnej w parkach narodowych, Priorytet FENX.01 Wsparcie sektorów energetyka i środowisko.
-
Zijn er afleveringen die ontbreken?
-
Rok 2025 przyniósł absolutny rekord frekwencji w Tatrzańskim Parku Narodowym: ponad pięć milionów odwiedzających. By zrozumieć ogrom tej liczby, trzeba spojrzeć wstecz: jeszcze 15 lat temu turystów w Tatrach było o połowę mniej.
Na naszych oczach zmienia się coś jeszcze: styl korzystania z gór. Wiele miejsc w górach staje się instaspotami - są masowo fotografowane i pokazywane w social mediach, przez co przyciągają jeszcze więcej ludzi.
Moda na wschody słońca sprawiła, że ruch w Tatrach może trwać nawet 18–19 godzin na dobę. Czas, w którym zwierzęta mają szansę na spokój, skurczył się do kilku godzin. Marcin Nędza-Chotarski, leśniczy z 27-letnim stażem przyznaje, że czasem czuje się na swojej hali jak na rockowym koncercie. Domyślacie się, którą halę może mieć na myśli?
Posłuchaj drugiego odcinka podcastu „Z miłości do gór” w ramach nowej serii „Świadomi Tatr”. Przed nami aż 42 odcinki.
Scenariusz, nagrania, montaż: Bartek Solik
___
Projekt realizowany jest w ramach Funduszy Europejskich na Infrastrukturę, Klimat i Środowisko FENX.01.05 Ochrona przyrody i rozwój zielonej infrastruktury, Typ FENX.01.05.4 Rozwój zdolności i usprawnianie zarządzania obszarami chronionymi Bazy edukacyjnej w parkach narodowych, Priorytet FENX.01 Wsparcie sektorów energetyka i środowisko.
-
Tatry pod presją. Jak znaleźć równowagę?
Pięć milionów turystów rocznie, ochrona przyrody, relacje z lokalną społecznością i pytanie, gdzie przebiega granica pomiędzy dostępnością gór a koniecznością ich ochrony - o tym opowiada Szymon Ziobrowski, dyrektor Tatrzańskiego Parku Narodowego. Jak sam podkreśla, Tatry są dziś miejscem, w którym skupiają się niemal wszystkie wyzwania współczesnych parków narodowych.
Bo dla kogo właściwie powstały parki narodowe: dla przyrody czy dla ludzi? Co jest największym wyzwaniem w zarządzaniu terenem, który co roku odwiedza ponad pięć milionów turystów? Czy turysta idący tylko do Morskiego Oka jest wrogiem Tatr? I czy TPN planuje wprowadzić limity wejść?
Tego wszystkiego i dużo więcej dowiesz się z pierwszego odcinka naszego podcastu „Z miłości do gór” w ramach zupełnie nowej, wyjątkowej serii „Świadomi Tatr”. Przed nami aż 42 odcinki. Zapraszamy!
Scenariusz, nagrania, montaż: Bartek Solik
___
Projekt realizowany jest w ramach Funduszy Europejskich na Infrastrukturę, Klimat i Środowisko FENX.01.05 Ochrona przyrody i rozwój zielonej infrastruktury, Typ FENX.01.05.4 Rozwój zdolności i usprawnianie zarządzania obszarami chronionymi Bazy edukacyjnej w parkach narodowych, Priorytet FENX.01 Wsparcie sektorów energetyka i środowisko.
-
W najnowszym odcinku podcastu Z Miłości do Gór, realizowanego w ramach akcji Lawinowe ABC, analizujemy wykorzystanie nowoczesnych technologii w działaniach ratowniczych w Tatrach. Bartek Solik rozmawia z Marcinem Józefowiczem, ratownikiem TOPR w stopniu starszego instruktora oraz szefem sekcji Cybertech, która zajmuje się wdrażaniem i obsługą bezzałogowych statków powietrznych. Z odcinka dowiecie się, jak drony zmieniają taktykę poszukiwań i transportu w trudnym terenie wysokogórskim. Marcin Józefowicz wyjaśnia również, dlaczego obecność prywatnych dronów na terenie Tatrzańskiego Parku Narodowego stanowi bezpośrednie zagrożenie dla życia załogi śmigłowca Sokół i może doprowadzić do wstrzymania akcji ratunkowej. Zapraszamy!
Scenariusz, nagrania, montaż: Bartek Solik
-
Po długiej przerwie Bartek Solik wraca z nowym odcinkiem podcastu Z Miłości do Gór. Dzisiaj spotykamy się w ramach akcji Lawinowe ABC, która promuje bezpieczną turystykę zimową. Co roku namawiamy do czytania aktualnego komunikatu lawinowego, pokazujemy jak oceniać zagrożenie lawinowe w terenie. Fachowcy zachęcają do używania sprzętu lawinowego i przede wszystkim namawiają do uczenia się, jak korzystać z detektora, sondy i łopaty lawinowej. Zapraszamy!
Scenariusz, nagrania, montaż: Bartek Solik
-
Latem wapienne grzbiety Czerwonych Wierchów stają się czymś więcej niż tylko celem wycieczek – zamieniają się w tętniące życiem, naturalne laboratorium botaniki. To tutaj, na wysoko położonych zboczach, spotykamy się z dr Antonim Ziębą – botanikiem, pracownikiem Działu Badań Naukowych i Planowania Ochrony Przyrody w Tatrzańskim Parku Narodowym.
W tym odcinku podcastu „Z Miłości do Gór” rozmawiamy o florze, której przeciętny turysta często nie zauważa – drobnych, niepozornych roślinach, które pełnią jednak ważną rolę. Potrafią powiedzieć nam najwięcej o kondycji górskiej przyrody, zmianach klimatu czy presji, jaką na Tatry wywiera intensywny ruch turystyczny.
Dr Zięba opowiada także o swojej drodze do zawodu botanika – o dzieciństwie spędzonym na Podhalu, rodzinie leśników, wyprawach w teren z ojcem i bratem, które z czasem przerodziły się w pasję i misję zawodową. To opowieść o uważności, o nauce wędrowania z otwartymi oczami i o tym, jak wiele możemy dowiedzieć się o Tatrach, patrząc… pod nogi.
Jeśli interesuje Cię przyroda Tatr, chcesz zrozumieć, jak prowadzi się badania w terenie i co naprawdę oznacza „chronić górską florę” – ten odcinek jest dla Ciebie. Zapraszamy!
Scenariusz, nagrania, montaż: Bartek Solik
Na zdjęciu: Antoni Zięba. Fot. Bartek Solik
-
W dzisiejszym odcinku zaglądamy za kulisy pracy Zespołu ds. Zarządzania Danymi Przestrzennymi Tatrzańskiego Parku Narodowego. Bartek Solik rozmawia z Marcinem Bukowskim, który opowiada o tym, jak nowoczesne technologie – w szczególności drony, fotogrametria i teledetekcja – wspierają ochronę przyrody w Tatrach. Dowiemy się, jak powstają szczegółowe ortofotomapy, do czego służą zdjęcia multispektralne i jak precyzyjne pomiary pomagają ocenić skutki erozji, lawin czy rekultywacji roślinności. Usłyszymy również, z jakimi wyzwaniami wiąże się operowanie dronem w trudnym, górskim terenie – nie tylko ze względu na pogodę, ale także na obecność ludzi. To opowieść o tym, jak nowoczesna technologia staje się sprzymierzeńcem w ochronie jednego z najcenniejszych obszarów przyrodniczych w Polsce. Zapraszamy!
Scenariusz, nagrania, montaż: Bartek Solik
Na zdjęciu: obraz fragmentu TPN wykonany w zakresie kolorowej podczerwieni, wykorzystywany m.in. w monitoringu środowiskowym i badaniu kondycji roślinności. Źródło: https://tpn.obliview.com/
-
Zapraszamy do wysłuchania nowego odcinka podcastu „Z Miłości do Gór”, w którym Apoloniusz Rajwa kontynuuje swoje tatrzańskie wspomnienia w rozmowie z Bartkiem Solikiem.
W pierwszej części cofnęliśmy się do początków górskiej pasji Poldka, który wspominał m.in. swoje pierwsze próby wejścia na Giewont, kiedy miał zaledwie kilkanaście lat. Dzisiaj przenosimy się do lat 50., 60. i 70. XX wieku – do czasów, gdy Tatry bywały niemal puste, a wędrowanie po nich wymagało odwagi, intuicji i miłości do przygody. Poldek ze skrupulatnością i humorem, opowiada m.in. o swojej pamiętnej samotnej wyrypie przez Koszystą, Waksmundzki Wierch, Buczynowe Turnie i Skrajny Granat – gdy odwodniony, z chlebem i marmoladą w plecaku, marzył tylko o kubku mleka w pasterskim szałasie. Zapraszamy!
Scenariusz, nagrania, montaż: Bartek Solik
-
Zapraszamy do wysłuchania nowego odcinka podcastu „Z Miłości do Gór”. W centrum Zakopanego, na ławce na Dolnej Równi Krupowej, Bartek Solik spotyka się z Apoloniuszem Rajwą - geografem, taternikiem, speleologiem, ratownikiem i przewodnikiem, który górom poświęcił całe swoje życie. Poldek, jak nazywają go przyjaciele, dzieli się pełnymi pasji i refleksji opowieściami z dziewięćdziesięciu jeden lat życia. Usłyszycie o pierwszych wyprawach na Giewont, akcjach ratunkowych, wzruszających wspomnieniach rodzinnych i niezwykłych zjawiskach, które tylko Tatry potrafią zafundować – jak w dniu, w którym… zniknął krzyż z Giewontu.
To nie tylko podróż przez tatrzańskie szlaki, ale i przez historię, pamięć oraz wielką miłość do gór. Zapraszamy!
Scenariusz, nagrania, montaż: Bartek Solik
-
Dziś wizyta w miejscu, które choć ukryte w centrum miasta, jest świadkiem najdrobniejszych kaprysów tatrzańskiej pogody. To Stacja Hydrologiczno-Meteorologiczna Instytutu Meteorologii i Gospodarki Wodnej w Zakopanem. Pod Giewontem obserwacje pogody prowadzone są nieprzerwanie od 1911 r. Pracownicy stacji rejestrują temperatury, opady czy prędkości wiatru, ale także przechowują historię Zakopanego i Tatr zapisaną w chmurach, śniegu i promieniach słońca.
Bartek Solik rozmawia z Pawłem Parzuchowskim – kierownikiem zakopiańskiej stacji meteo, który dzieli się wiedzą i osobistymi doświadczeniami – z dyżurów na Śnieżce, z obserwacji zjawisk tak widowiskowych jak widmo Brockenu czy ognie św. Elma. Historia zakopiańskiej stacji to nie tylko dane liczbowe, ale także barwne postaci, przyjaźnie z artystami, a nawet ślady wielkiej polityki. Zapraszamy!
Scenariusz, nagrania, montaż: Bartek Solik
-
W samym sercu Tatr Zachodnich leży miejsce, gdzie słońce nie zagląda przez cztery miesiące w roku. Litworowy Kocioł – mroźny zakątek pod Czerwonymi Wierchami, zapisał się w historii jako najzimniejsze miejsce w Polsce. To właśnie tu, 17 lutego 2025 r., zmierzono rekordowe –41,1°C.
W tym odcinku wyruszamy do świata mrozowisk – unikalnych obszarów, w których naukowcy mierzą ekstremalne zjawiska klimatyczne i obserwują zjawiska o globalnym znaczeniu. Bartek Solik rozmawia z dr Bartoszem Czerneckim, klimatologiem i liderem projektu Mrozowiska, który od lat bada sekrety Litworowego Kotła.
Zajrzymy za kulisy pracy badawczej, porozmawiamy o inwersjach temperatury, mikroklimacie górskim oraz o tym, jak polowanie na mróz pomaga lepiej zrozumieć zmiany klimatyczne – te lokalne i te ogólnoświatowe. Zapraszamy!
Scenariusz, nagrania, montaż: Bartek Solik
Na zdjęciu: Jeden z badaczy w rejonie Kotła Litworowego. Źródło: https://mrozowiska.pl/
-
W dzisiejszym odcinku Bartek Solik spotyka się z Witoldem Huculakiem – geografem, znawcą Tatr i pasjonatem malarstwa pejzażowego – by wspólnie odkryć, jak od XIX wieku aż po dziś dzień artyści próbują uchwycić majestat Tatr na płótnie. Dowiemy się, jak góry inspirowały mistrzów takich jak Głowacki, Wyczółkowski czy Malczewski, dlaczego Giewont i Morskie Oko były malowane setki razy i jak kolekcjonowanie obrazów może być wyrazem miłości do gór. Jeśli kochasz sztukę i Tatry albo po prostu dobre opowieści – ten odcinek jest dla Ciebie. Zapraszamy!
Scenariusz, nagrania, montaż: Bartek Solik
Na zdjęciu: Jan Nepomucen Głowacki, Morskie Oko, olej, ok. 1837-1840 (?), Muzeum Narodowe w Kielcach.
Materiały wykorzystane w audycji:
Jabłońska T., Sztuki piękne pod Tatrami, Zakopane 2015
-
Dolina Pięciu Stawów Polskich to jeden z najcenniejszych przyrodniczo obszarów w Tatrzańskim Parku Narodowym. To tu mają swoje ostoje kozice, rysie, niedźwiedzie i świstaki. Także tu stoi najwyżej w Polsce położone górskie schronisko. Gospodyniami tego miejsca są Marychna i Marta Krzeptowskie. Siostry kontynuują długą rodzinną tradycję goszczenia, karmienia i nocowania tatrzańskich turystów. W dzisiejszym odcinku Bartek Solik odwiedza z mikrofonem schronisko górskie PTTK w Dolinie Pięciu Stawów Polskich. Zapraszamy!
Scenariusz, nagrania, montaż: Bartek Solik
Na zdjęciu: schronisko PTTK w Dolinie Pięciu Stawów Polskich. Fot. Jan Wierzejski/instagram.com/piecstawow/
Materiały wykorzystane w audycji:
Nyka J., Tatry Polskie. Przewodnik, Latchorzew 2015
Radwańska-Paryska Z., Paryski W.H., Wielka encyklopedia tatrzańska, Poronin 1995
Konieczniak J., Encyklopedia schronisk tatrzańskich, Kraków 2010
-
Od 80 lat rodzina Łapińskich prowadzi schronisko nad Morskim Okiem. Czesław Łapiński - taternik i ratownik tatrzański, został formalnie dzierżawcą schroniska 26 marca 1945 roku. Razem z żoną Wandą stworzyli nad Morskim Okiem przyjazną atmosferę wysoko cenioną przez turystów i taterników kilku pokoleń. W dzisiejszym odcinku Bartek Solik rozmawia z Marią Łapińską, obecną kierowniczką schroniska. Zapraszamy!
Scenariusz, nagrania, montaż: Bartek Solik
Na zdjęciu: schronisko nad Morskim Okiem tuż po II wojnie światowej. Źródło: Narodowe Archiwum Cyfrowe.
Materiały wykorzystane w audycji:
Konieczniak J., Encyklopedia schronisk tatrzańskich, Kraków 2010
Radwańska-Paryska Z., Paryski W.H., Encyklopedia tatrzańska, Warszawa 1973
-
Była to jedna z najtrudniejszych wypraw w historii Tatrzańskiego Ochotniczego Pogotowia Ratunkowego, a cała ekspedycja obfitowała w wiele dramatycznych momentów. Przetransportowanie sań z rannymi w wymagających zimowych warunkach było przedsięwzięciem ciężkim i niebezpiecznym. W dzisiejszym odcinku Bartek Solik przypomina głośną akcję, którą zimą 1944 roku przeprowadzili ratownicy TOPR'u. Gościem audycji jest Apoloniusz Rajwa. Zapraszamy!
Scenariusz, nagrania, montaż: Bartek Solik
Na zdjęciu: Szałas partyzantów na zboczach Salatynu. Żródło: Sygnały z gór. Z dziejów minionych sześćdziesięciu lat działalności Górskiego Ochotniczego Pogotowia Ratunkowego PTTK.
Materiały wykorzystane w audycji:
Kapeniak J. (red.), Sygnały z gór. Z dziejów minionych sześćdziesięciu lat działalności Górskiego Ochotniczego Pogotowia Ratunkowego PTTK., Warszawa 1973
-
Druga audycja w ramach akcji Lawinowe ABC Tatrzańskiego Parku Narodowego, która promuje bezpieczną turystykę zimową. Co roku namawiamy do czytania aktualnego komunikatu lawinowego, pokazujemy jak oceniać zagrożenie lawinowe w terenie. Fachowcy zachęcają do używania sprzętu lawinowego i przede wszystkim namawiają do uczenia się, jak korzystać z detektora, sondy i łopaty lawinowej. W najnowszym odcinku podcastu Z Miłości do Gór Bartek Solik zagląda do starych górskich kronik, aby bliżej przyjrzeć się pierwszym informacjom o tatrzańskich lawinach i wyprawach ratunkowych. Zapraszamy!
Scenariusz, nagrania, montaż: Bartek Solik
Na zdjęciu: Członkowie ekspedycji ratunkowej podczas sondowania zwałów lawiny. Hala Kondratowa, 1935 r. Źródło: Narodowe Archiwum Cyfrowe.
Materiały wykorzystane w audycji:
Kapeniak J. (red.), Sygnały z gór. Z dziejów minionych sześćdziesięciu lat działalności Górskiego Ochotniczego Pogotowia Ratunkowego PTTK., Warszawa 1973
-
W dzisiejszym odcinku odwiedzamy bazę śmigłowca Tatrzańskiego Ochotniczego Pogotowia Ratunkowego przy zakopiańskim szpitalu. Gościem podcastu jest Łukasz Migiel, ratownik TOPR.
Audycja powstała w ramach akcji Lawinowe ABC Tatrzańskiego Parku Narodowego. W webinarach, filmach i podcastach promujemy bezpieczną turystykę zimową, namawiamy do czytania aktualnego komunikatu lawinowego, pokazujemy jak oceniać zagrożenie lawinowe w terenie. Zapraszamy!
Scenariusz, nagrania, montaż: Bartek Solik
Na zdjęciu: akcja z TOPR z użyciem śmigłowca. Fot. Fundacja TOPR
-
Po długiej przerwie Bartek Solik wraca z nowym kosmicznym odcinkiem podcastu Z Miłości do Gór! Dziś będziemy wspólnie obserwować nocne niebo nad Tatrami. Gościem audycji jest Jakub Grygiel, astrofotograf i astronom obserwacyjny. Postaramy się znaleźć optymalne miejsce do podziwiania gwiazd i planet, a przez teleskop przyjrzymy się Gwieździe Wieczornej czyli Wenus. Zapraszamy!
Scenariusz, nagrania, montaż: Bartek Solik
Na zdjęciu: Wiosenna Droga Mleczna nad Tatrami. Fot. Jakub Grygiel/instagram.com/podtatrami/
-
Wysokogórskie Obserwatorium Meteorologiczne IMGW-PIB na Kasprowym Wierchu jest dla wielu symbolem polskiej meteorologii. Grube granitowe mury tego najwyżej położonego budynku w Polsce od ponad 80 lat opierają się potężnym uderzeniom wiatru halnego. Co roku gmach przeciwstawia się skrajnie trudnym warunkom pogodowym chroniąc w swoim wnętrzu zespół meteorologów, którzy dokonują pomiarów i wysyłają dane. W najnowszym odcinku podcastu Z Miłości do Gór Bartek Solik towarzyszy z mikrofonem geografce Justynie Żyszkowskiej, która przez 48 godzin dyżuruje samotnie w obserwatorium na Kasprowym Wierchu. Zapraszamy!
Scenariusz, nagrania, montaż: Bartek Solik
Na zdjęciu: Ratrak pomaga odkopać zasypanem śniegiem obserwatorium na Kasprowym Wierchu. Fot. Bartek Solik
Materiały wykorzystane w audycji:
Nyka J., Tatry Polskie. Przewodnik, Latchorzew 2015
Radwańska-Paryska Z., Paryski W.H., Wielka encyklopedia tatrzańska, Poronin 1995
- Laat meer zien
